Stosunki za światem

Podejście to zapoczątkowane zostało i jest nadal rozwijane przez prof. Tadeusza Tomaszewskiego z Uniwersytetu Warszawskiego. Kładzie się tu nacisk na fakt, iż człowiek jest istotą aktywnie regulującą swoje stosunki ze światem za pomocą czynności. Teoria Tomaszewskiego została rozwinięta w różnych działach psychologii. Jakie są zasady działania tego systemu? Dawniej wyobrażano sobie, że cały ów skomplikowany system, określony przez nas jako osobowość, pozostaje na usługach potrzeb biologicznych człowieka. Innymi słowy, umysł ludzki wybrażano sobie jako niezwykle udoskonalone narzędzie adaptacji, dane człowiekowi w wyniku ewolucji i pełniące te same zadania, co inne organy ciała pozwalające różnym gatunkom zwierząt utrzymywać równowagę ze swoim biologicznym otoczeniem. Tak więc wielbłąd, aby przystosować się do środowiska pustyni, wykształcił zdolność magazynowania wody, delfin potrafi przechowywać duży zasób powietrza w celu długotrwałego nurkowania, a człowiek wykształcił mózg, który pozwala najlepiej przystosować się do zmieniającego się środowiska i zdobyć nad nim kontrolę. Dzięki tej kontroli człowiek jest w stanie jak najlepiej zaspokajać potrzeby, jakie wszczepiła weń natura. Otóż ten sposób rozumowania zakłada, że czynności psychiczne człowieka są podporządkowane celom adaptacyjnym. Tymczasem to, co obecnie wiemy o człowieku, każe nam patrzeć nań zupełnie inaczej. Rzecz w tym, że umysł ludzki, a ściślej — osobowość człowieka, sama jest źródłem potrzeb, i tym właśnie psychologicznym, a nie biologicznym potrzebom są podporządkowane czynności ludzi. Potrzeby biologiczne o tyle tylko uczestniczą w regulacji zachowania się, o ile zostają przekształcone w potrzeby psychologiczne.

error: Content is protected !!